वांगी भात बनवण्याची सविस्तर पद्धत आणि योग्य सामग्री

वांगी भात बनवण्याची सोपी पद्धत शोधताय? महाराष्ट्राची ही सुवासिक डिश कशी बनवावी, कोणत्या सामग्रीची गरज आहे, आणि तिचे आरोग्य लाभ काय आहेत? या सर्वाची संपूर्ण माहिती येथे मिळेल.

वांगी भात: महाराष्ट्राची सुवासिक आणि चवदार पाककृती

महाराष्ट्राच्या रसिकांच्या जेवणात भाताला नेहमीच एक विशेष स्थान आहे. पण जेव्हा हा भात सुगंधी मसाल्यांनी सज्ज होतो आणि बारीक वांग्याच्या तुकड्यांनी भरला जातो, तेव्हा तो एक अप्रतिम डिश बनतो. त्याचे नाव आहे वांगी भात. ही एक अशी पाककृती आहे, जी केवळ चवीला चांगली नसते, तर ती आपल्या आजोबांआज्जींकडून चालत आलेल्या परंपरेचा एक भाग आहे. वांगी भात हे एक-भांडी पाककृतीचे एक उत्तम उदाहरण आहे, जिथे तांदूळ आणि वांगी एकाच भांड्यात शिजवले जातात, ज्यामुळे त्यांचे स्वाद एकमेकांत मिसळतात आणि एक अनोखी चव निर्माण होते.

जर तुम्हाला महाराष्ट्रीय पद्धतीची चव अनुभवायची असेल, किंवा लवकर आणि चवदार जेवण बनवायचे असेल, तर वांगी भात हा एक परिपूर्ण पर्याय आहे. चला, मग आज या लेखातून वांगी भात बनवण्याची सविस्तर पद्धत, त्यासाठी लागणाऱ्या सामग्री, आणि त्याचे आरोग्य लाभ याबद्दल संपूर्ण माहिती घेऊया.

वांगी भात म्हणजे नक्की काय?

वांगी भात ही महाराष्ट्रातील एक लोकप्रिय डिश आहे, ज्यात तांदूळ आणि बारीक चिरलेली वांगी विविध मसाल्यांसह एकत्र शिजवली जाते. यात वापरले जाणारे वांगी भात मसाला हा या डिशचा मुख्य आत्मा असतो. हा मसाला कोरड्या वाटाणे, खसखस, कोपरा, लवंग, दालचिनी इत्यादी मसाल्यांपासून बनवला जातो. हे सर्व मसाले भेटवून त्याची पूड तयार केली जाते. वांगी भात साधारणपणे दही किंवा कोथिंबीर सांबारीबरोबर खाल्ला जातो.

वांगी भाताचे प्रकार

मुख्यत्वे दोन प्रकारचा वांगी भात प्रचलित आहे:

1. साधारण वांगी भात: हा बहुतेक घरांमध्ये बनवला जाणारा प्रकार आहे. यात सामान्य तांदूळ आणि जाडीशी वांगी वापरली जाते.
2. उपवासाचा वांगी भात: उपवासाच्या दिवशी बनवण्यासाठी, यामध्ये सामान्य तांदळ्याऐवजी साबुदाणा किंवा वराचे तांदूळ वापरले जातात. मसाल्यांमध्ये हळद-मीठ वगैरे टाकले जात नाही.

वांगी भात बनवण्यासाठी लागणारी सामग्री

खालील सामग्री अंदाजे ४ लोकांसाठी पुरेशी आहे.

मुख्य सामग्री:

• तांदूळ – १ वाटी
• बारीक चिरलेली वांगी – १ वाटी
• कढीपत्ता – २ पाने
• तेल – २-३ चमचे
• मोहरी – १/२ चमचा
• हिंग – १ चिमूट
• कोथिंबीर – चिरलेली, गार्निशिंगसाठी
• लिंबू – १ तुकडा गार्निशिंगसाठी

वांगी भात मसाला साठी:

• कोरड्या वाटाणे – २ चमचे
• खसखस – १ चमचा
• कोपरा – १ चमचा
• लवंग – ३-४
• दालचिनी – १/२ इंचाचा तुकडा
• जिरे – १ चमचा
• लाल मिरची कोरड्या – २-३ (चवीनुसार)
• खोबरे कोरडे – २ चमचे
• तिळ – १ चमचा
• हळद पूड – १/२ चमचा

वांगी भात बनवण्याची पद्धत

वांगी भात बनवणे खूप सोपे आहे. फक्त पायरीबायपायी पद्धत अवलंबली तर तुम्हाला परफेक्ट वांगी भात बनवता येईल.

पायरी १: तांदूळ तयार करणे

• सर्वप्रथम १ वाटी तांदूळ धुवून २०-३० मिनिटे भिजत ठेवा.
• भिजलेले तांदूळ काढून ठेवा.

पायरी २: वांगी भात मसाला तयार करणे

• एका कोरड्या कढईमध्ये सर्व मसाला साठी लागणारी सामग्री (कोरड्या वाटाणे, खसखस, कोपरा, लवंग, दालचिनी, जिरे, लाल मिरची, खोबरे, तिळ) घ्या.
• हळद वगळून सर्व मसाले कमी तापमानावर परतून घ्या. हे करताना काळजी घ्या, की मसाले जाळू नयेत.
• मसाले थंड झाल्यानंतर, त्यामध्ये हळद पूड मिसळा आणि मिक्सरमध्ये बारीक पूड करून घ्या. वांगी भात मसाला तयार आहे.

पायरी ३: वांगी भात शिजवणे

• एका प्रेशर कुकरमध्ये तेल गरम करा.
• तेल गरम झाल्यावर त्यात मोहरी टाका. मोहरी फुटली की, हिंग आणि कढीपत्ता टाका.
• आता त्यात बारीक चिरलेली वांगी टाका आणि २-३ मिनिटे परता.
• वांगी थोडी मऊ झाली की, त्यात भिजवून ठेवलेले तांदूळ टाका.
• तांदळ्यामध्ये आधी तयार केलेला वांगी भात मसाला पूड टाका.
• आवश्यक तितके मीट टाका.
• सर्व सामग्री चांगली मिक्स करा.
• आता यामध्ये २ वाटी पाणी टाका (तांदळ्याच्या प्रमाणाप्रमाणे पाणी adjust करा).
• प्रेशर कुकरचे झाकण घट्ट बंद करा आणि २-३ शिट्ट्या येईपर्यंत शिजवा.
• गॅस बंद करून, प्रेशर कुकर थंड होऊ द्या.

पायरी ४: सजावट

• प्रेशर कुकर उघडा आणि वांगी भात चांगला फोडा.
• वरून चिरलेली कोथिंबीर आणि लिंबूचा तुकडा ठेवून गरमागरम सर्व करा.

वांगी भात बनवताना घ्यावयाच्या काळज्या

• वांगी नेहमी बारीक चिरून घ्यावी. जाडीशी वांगी वापरल्यास ती बरोबर शिजत नाही.
• मसाले परतताना ती जाळू नका. नाहीतर मसाल्याला कडवटपणा येऊ शकतो.
• तांदूळ आधीच भिजत ठेवल्यास ते लवकर आणि चांगले शिजतात.
• पाण्याचे प्रमाण तुमच्या तांदळ्याच्या प्रकारानुसार adjust करावे.

वांगी भाताचे आरोग्य लाभ

वांगी भात केवळ चवदार नसतो, तर तो आरोग्यासाठीही फायदेशीर आहे.

• वांगीचे फायदे: वांगीमध्ये फायबर, पोटॅशिअम आणि अँटिऑक्सिडंट्स असतात. ते पचनासाठी चांगले असते आणि हृदयरोगांचा धोका कमी करते.
• मसाल्यांचे फायदे: वांगी भात मसाल्यामध्ये वापरलेले जिरे, लवंग, दालचिनी इत्यादी पचनास मदत करतात आणि रोगप्रतिकारक शक्ती वाढवतात.
• तांदूळ: तांदूळामध्ये कर्बोदकांमधले (कार्बोहायड्रेट) असतात, जे शरीराला ऊर्जा पुरवतात.

(FAQs)

१. वांगी ऐवजी यामध्ये दुसरी कोणती भाजी वापरता येईल?
वांगी ऐवजी तुम्ही भोपळा, बटाटा किंवा गाजर वापरू शकता. पण मग त्याला वांगी भात म्हणण्यापेक्षा भोपळy भात किंवा बटाटy भात म्हटले जाईल. वांगीची विशिष्ट चव याला वेगळी बनवते.

२. उपवासाचा वांगी भात कसा बनवावा?
उपवासाचा वांगी भात बनवण्यासाठी सामान्य तांदूळ ऐवजी साबुदाणा किंवा वराचे तांदूळ वापरावे. मसाल्यामध्ये हळद वापरू नका. फक्त जिरे, लाल मिरची, कोपरा, खोबरे वापरून मसाला पूड बनवा. शेंगदाण्याचे तुकडे देखील टाकू शकता.

३. वांगी भात मसाला पूड आधीच तयार करून ठेवता येईल का?
होय, तुम्ही वांगी भात मसाला पूड मोठ्या प्रमाणात तयार करून एअरटाइट डब्यामध्ये ठेवू शकता. यामुळे प्रत्येक वेळी मसाले परता येणार नाहीत आणि वांगी भात बनवणे आणखी सोपे होईल.

४. वांगी भात कोणत्या कोणत्या पदार्थांबरोबर खाल्ला जातो?
वांगी भात साधारणपणे दही, कोथिंबीर सांबार, रायता किंवा पापड बरोबर खाल्ला जातो. तसेच तुम्ही चटणीबरोबर देखील खाऊ शकता.

५. वांगी भाताला कायमची चव कशी येते?
वांगी भाताला कायमची चव येण्यासाठी मसाले योग्य प्रमाणात आणि योग्य तापमानाला परतावेत. तसेच वांगी बारीक चिरलेली असावी. पाण्याचे प्रमाण बरोबर असावे, जेणेकरून भात पेस्टyसारखा होऊ नये.