पुणे महापालिका निवडणूक २०२६: जाहीर प्रचार संपला, छुपा प्रचार आणि ‘कत्तल की रात्री’ सुरू. पैशांचे वाटप रोखण्यासाठी कार्यकर्ते झोपडपट्टीत खडा पहारा. १६३ जागांसाठी रिंगण!
१६३ जागांसाठी रिंगण, भाजप-शिंदेसेना एकमेकांविरुद्ध? पैशांचा खडा पहारा का लागला?
पुणे महापालिका निवडणूक २०२६: जाहीर प्रचार संपला, छुप्या खेळाची सुरुवात
पुणे शहराच्या राजकीय वातावरणात १५ जानेवारीला होणाऱ्या महापालिका निवडणुकीसाठी जाहीर प्रचार मंगळवारी सायंकाळी साडेपाच वजता संपला. गेल्या १५ दिवसांत भाजप, राष्ट्रवादी (अजित पवार), राष्ट्रवादी (शरद पवार), काँग्रेस, उद्धवसेना, मनसे, शिंदेसेना यांच्यातील आरोप-प्रत्यारोपांनी रंग भरले. आता छुपा प्रचार आणि मतदानाच्या पूर्वसंध्येची ‘कत्तल की रात्री’ सुरू झाली आहे. पैशांचे मोठ्या प्रमाणावर वाटप होऊ नये यासाठी कार्यकर्ते झोपडपट्टी भागात रात्री-अपरात्री वाहनांवर खडा पहारा देत आहेत. पुण्याच्या ४१ प्रभागांत १६५ जागा असून, प्रभाग ३५ मध्ये भाजपचे मंजुषा नागपुरे व श्रीकांत जगताप बिनविरोध निवडले गेले. उरलेल्या १६३ जागांसाठी ११५५ उमेदवार रिंगणात आहेत, त्यात २७७ अपक्ष.
निवडणुकीची रचना आणि पक्षीय रणनीती
पुणे महापालिकेत ४० प्रभाग चार सदस्यांचे आणि प्रभाग ३८ पाच सदस्यांचा आहे. एकूण १६५ जागांसाठी रिंगण, पण दोन बिनविरोध झाल्याने १६३ वर मतदान. पक्षीय गठबंधनांचा खेळ रोचक आहे:
- दोन्ही राष्ट्रवादी एकत्र (अजित व शरद गट).
- भाजप-शिंदेसेना युती नाही, एकमेकांविरुद्ध उभे.
- काँग्रेस, उद्धवसेना, मनसे यांचा त्रिकुट गठबंधन.
अपक्ष २७७ ने स्वतंत्र लढत आहेत. हे गठबंधन मतविभाजन घडवतील का, यावर मतदारांचे लक्ष. निवडणूक आयोगाने सोशल मीडिया प्रचारावर निर्बंध नाही, त्यामुळे आरोप-प्रत्यारोपाच्या पोस्ट जोर धरत आहेत.
जाहीर प्रचाराचा भव्य समारोप: नेत्यांचे स्टार प्रचार
१५ दिवसांत पुणे राजकीय नेत्यांचा महामेळा उडाला. भाजपकडून मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांची अंतिम सभा, प्रदेशाध्यक्ष रवींद्र चव्हाण, महसूलमंत्री चंद्रशेखर बावनकुळे, केंद्रीय मंत्री मुरलीधर मोहोळ, चंद्रकांत पाटील, पंकजा मुंडे यांच्या रॅली-सभा. फडणवीस म्हणाले, “पुणेकरांच्या विकासासाठी भाजप एकमेव.”
राष्ट्रवादी (अजित पवार) चे उपमुख्यमंत्री अजित पवार पुण्यात ठाण मांडून रोड शो, दुचाकी रॅली, सभा घेतल्या. राष्ट्रवादी (शरद) च्या सुप्रिया सुळे, शशिकांत शिंदे सक्रिय. काँग्रेसकडून हर्षवर्धन सपकाळ, माजी मुख्यमंत्री पृथ्वीराज चव्हाण, बाळासाहेब थोरात. उद्धवसेनेतून संजय राऊत, भास्कर जाधव. मनसे अध्यक्ष राज ठाकरे दिवसभर प्रभाग फिरले. शिंदेसेनेतून एकनाथ शिंदे, उदय सामंत, नीलम गोऱ्हे.
‘कत्तल की रात्री’ ची भीती: पैशांचे वाटप रोखण्यासाठी खडा पहारा
जाहीर प्रचार थंडावा लगेच, छुपा प्रचार तापला. मतदानाच्या आदल्या रात्री पैशांचे वाटप, विशेषतः झोपडपट्टीत होण्याची शक्यता. कार्यकर्त्यांना सूचना: रात्री-अपरात्री संशयास्पद वाहनांवर लक्ष, पोलिसांना कळवा. पुणे पालिका निवडणुकीत पूर्वी अशी प्रकरणे उघडकीस आली – २०२२ मध्ये ५ कोटींचे सापळे. यावेळी कार्यकर्ते दक्ष, कारण झोपडपट्टी मतदार निर्णायक.
| पक्ष | मुख्य नेते | प्रचार शैली | अपेक्षित जागा |
|---|---|---|---|
| भाजप | फडणवीस, चव्हाण | सभा, रॅली | ८०+ |
| राष्ट्रवादी (दोन्ही) | अजित पवार, सुप्रिया | रोड शो | ४०+ |
| काँग्रेस-उद्धव-मनसे | राज ठाकरे, राऊत | गठबंधन सभा | ३०+ |
| शिंदेसेना | एकनाथ शिंदे | स्थानिक सभा | २०+ |
| अपक्ष | – | घरोमोरी | १०+ |
सोशल मीडिया: प्रचाराचा अंतिम हत्यार
जाहीर प्रचार संपला तरी ट्विटर, फेसबुक, इन्स्टाग्रामवर पोस्ट सुरू. आरोप-प्रत्यारोप, मीम्स, व्हिडिओ व्हायरल. रोबोटिक डॉग प्रचारासाठी वापरला गेला, फ्री बस प्रवासाचे आमिष. निवडणूक आयोग कायदेशीर कारवाईचा इशारा.
पुणे पालिकेची पार्श्वभूमी आणि मतदारांचे मुद्दे
२०२२ पासून प्रशासक राजवट, आता थेट निवडणूक. मुख्य मुद्दे: रस्ते, पाणी, कचरा, वाहतूक. पुणे विकासकेंद्र, ५० लाख+ लोकसंख्या. झोपडपट्टी मतदार (३०%) निर्णायक. अपक्षही प्रभावी. EVM चा वाद, e-voting मागणी.
पक्षांची रणनीती आणि अपेक्षा
भाजप: विकास कार्ड, फडणवीस लाट. राष्ट्रवादी: स्थानिक नेते. गठबंधन: मतएकत्रीकरण. शिंदेसेना: मराठी अस्मिता. मनसे: आक्रमक प्रचार. अपक्ष: स्थानिक समस्या.
निवडणुकीचा परिणाम काय?
१५ जानेवारी मतदान, १७ ला निकाल. पैशांचे वाटप रोखले गेले तर स्वच्छ लढत. पुणे पालिका महाराष्ट्राच्या राजकारणाचा बरमेटर. युती नसल्याने अप्रत्याशित निकाल शक्य.
५ मुख्य घडामोडी
- जाहीर प्रचार १४ जानेवारीला संपला.
- ११५५ उमेदवार, २७७ अपक्ष.
- भाजप २ बिनविरोध.
- झोपडपट्टीत खडा पहारा.
- सोशल मीडिया प्रचार शिगेला.
पुणे मतदारांकडून स्वच्छ निवडणुकीची अपेक्षा. निकालाने महाराष्ट्र राजकारणाला नवे वळण मिळेल.
५ FAQs
१. पुणे महापालिका निवडणूक कधी?
१५ जानेवारी २०२६ ला मतदान, १७ ला निकाल. १६३ जागांसाठी रिंगण.
२. किती उमेदवार आणि अपक्ष?
११५५ उमेदवार, २७७ अपक्ष. प्रभाग ३५ मध्ये भाजपचे २ बिनविरोध.
३. पक्ष गठबंधन काय?
दोन्ही राष्ट्रवादी एकत्र, काँग्रेस-उद्धव-मनसे त्रिकुट. भाजप-शिंदेसेना अलग.
४. ‘कत्तल की रात्री’ म्हणजे काय?
मतदान पूर्वसंध्येला पैशांचे वाटप. झोपडपट्टीत कार्यकर्ते पहारा देतात.
५. सोशल मीडिया प्रचार काय स्थिती?
जाहीर प्रचार संपला तरी पोस्ट सुरू, आरोप-प्रत्यारोप जोरात चालू.
Leave a comment