इंक पुसट होऊन मतं चोरली? निवडणूक आयोगावर राहुल गांधींचा ‘गॅसलाइटिंग’ आरोप खरा का?

महाराष्ट्र नागरी निवडणुकांतील इंक प्रकरणावर राहुल गांधींनी हल्लाबोल केला. ‘मत चोरी ही देशद्रोह आहे, निवडणूक आयोग नागरिकांना गॅसलाइट करतोय,’ असा आरोप. SEC ने चौकशी जाहीर केली, पण विश्वास का गेला?

महाराष्ट्रात इंक स्कॅम: लोकशाहीवर विश्वास गेला, राहुल गांधींचा धमाल सवाल!

महाराष्ट्र नागरी निवडणुकांतील इंक प्रकरणावर राहुल गांधींनी हल्लाबोल केला. ‘मत चोरी ही देशद्रोह आहे, निवडणूक आयोग नागरिकांना गॅसलाइट करतोय,’ असा आरोप. SEC ने चौकशी जाहीर केली, पण विश्वास का गेला?

महाराष्ट्र इंक प्रकरण: राहुल गांधींचा निवडणूक आयोगावर जोरदार हल्ला

महाराष्ट्रातील २९ महानगरपालिका निवडणुकांमध्ये (BMC सह) वापरलेल्या ‘अलंघ्य’ इंकने खळबळ उडवली आहे. मतदारांच्या बोटावर लावलेले मार्कर पेनचे इंक सहज पुसले जाऊ शकते, असा आरोप विरोधकांनी केला. काँग्रेस नेते राहुल गांधी यांनी १६ जानेवारीला X वर पोस्ट करत, “निवडणूक आयोग नागरिकांना गॅसलाइट करतोय, म्हणून लोकशाहीत विश्वास गेला. मत चोरी ही अँटी-नॅशनल कृत्य आहे,” असे म्हटले. हे प्रकरण केवळ तांत्रिक नाही तर लोकशाहीच्या आधारावर प्रश्न उपस्थित करणारे आहे.​

इंक प्रकरणाची सुरुवात आणि वाद

१५ जानेवारीला झालेल्या महाराष्ट्र नागरी निवडणुकांमध्ये पारंपरिक इंकऐकजी मार्कर पेन वापरले गेले. BMC, पुणे, नाशिकसारख्या भागांत मतदारांनी सोशल मीडियावर व्हिडिओ टाकले – अॅसिटोन किंवा नेल पॉलिश रिमूवरने इंक पुसले जातोय. विरोधक म्हणतात, यामुळे एकाच मतदाराने अनेकदा मतदान शक्य. शिवसेना (UBT) चे उद्धव ठाकरे यांनी राज्य निवडणूक आयुक्त दीनेश वाघमारे यांच्यावर “भाजपला बाजू देण्याचा” आरोप करत त्यांची तात्काळ हकालपट्टी मागितली. पुण्यात उपमुख्यमंत्री अजित पवार यांच्या NCP कार्यकर्त्यांनी भाजप कार्यालयातून इंक क्लिनरच्या बाटल्या जप्त केल्या.​

राहुल गांधींचे स्पष्ट शब्द आणि पोस्ट

लोकसभेतील विरोधी पक्षनेते राहुल गांधी यांनी एका न्यूज रिपोर्टला शेअर करत लिहिले, “Election commission gaslighting citizens is how trust has collapsed in our democracy. Vote chori is an anti-national act.” ‘गॅसलाइटिंग’ हा शब्द वापरून त्यांनी EC च्या स्पष्टीकरणाला फसवणूक म्हटले. राहुल यांचा हा हल्ला महाराष्ट्रानंतर देशव्यापी चर्चेचा विषय झाला. काँग्रेसकडून हे लोकशाहीवरील हल्ला म्हणून सादर केले जात आहे.​

राज्य निवडणूक आयोगाचे (SEC) प्रत्युत्तर

SEC ने १५ जानेवारीला रात्री घोषणा केली – मार्कर पेनच्या इंकची गुणवत्ता तपासण्यासाठी संपूर्ण चौकशी. आयुक्त दीनेश वाघमारे म्हणाले, “इंकची फॉर्म्युला ECI ने मंजूर केली आहे, खासगी कंपनीने पुरवले. व्हिडिओंची खराई तपासू, नखांवर इंक पुसले जाऊ शकते पण त्वचेवर नाही.” येणाऱ्या जिल्हा परिषद निवडणुकांसाठी पारंपरिक मायसूर पेंट्स इंक (कर्नाटक सरकारची कंपनी) वापरण्याचा निर्णय. इंक काढण्याचा प्रयत्न करणाऱ्यांवर कायदेशीर कारवाईचा इशारा. BMC आयुक्त भूषण गग्राणी म्हणाले, सर्व तक्रारी तपासू.​

विरोधकांची मागण्या आणि कारवाया

• उद्धव ठाकरे: वाघमारे यांची हकालपट्टी, ECI हस्तक्षेप.
• अजित पवार (NCP): पुण्यात इंक क्लिनर जप्त, भाजप कार्यालयात सापडले.
• रुपाली चंकणकर: दोषींवर कारवाईची मागणी.

मतदारांकडून व्हिडिओ: बोटावर इंक लावून लगेच पुसणे, दुसऱ्याला मतदान. सोशल मीडियावर #InkScamMaharashtra ट्रेंडिंग.​​

महाराष्ट्र निवडणुकीची पार्श्वभूमी आणि आकडेवारी

२०२५-२६ मध्ये २९ महानगरपालिका निवडणुका झाल्या. BMC ही सर्वांत मोठी – २२७ जागा. महायुती (भाजप-शिंदेसेना) ने बहुमताचा दावा, पण इंक वादाने निकालांवर शंका. २०११ पासून स्थानिक निवडणुकांत मार्कर पेन वापरले जातात. मागील निवडणुकांतही तक्रारी, पण यावेळी व्हायरल व्हिडिओंमुळे भडकले. ECI च्या मार्गदर्शनाखाली SEC कार्य करते.​

इंकची तांत्रिक बाजू आणि विज्ञान

अलंघ्य इंकमध्ये सिल्व्हर नायट्रेट असते, जे त्वचेला काळे करते. मार्कर पेनमध्ये वेगळे रसायन, सहज पुसले जाण्याचा धोका. मायसूर पेंट्सची इंक विधानसभा-लोकसभेसाठी विश्वसनीय. विज्ञानानुसार, त्वचेच्या pH नुसार इंक टिकतो. आयुर्वेदिक दृष्टिकोनातून, निसर्ग रक्षणासारखे निवडणूक प्रक्रिया पारदर्शक राहावी.​

मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीसांची भूमिका

फडणवीस यांनी आरोप फेटाळले, “व्हिडिओ बनावट.” पण चौकशीला मान्यता. महायुती निकाल जाहीर होण्याची प्रतीक्षा. विरोधक म्हणतात, हे सत्तेसाठी छळ.​

महाराष्ट्र-भारतातील निवडणूक घोटाळ्यांचा इतिहास

• २०१९ लोकसभा: EVM वाद.
• २०२४ विधानसभा: VVPAT मागण्या.
• २०२६ नागरी: इंक स्कॅम.

EC च्या २०२५ अहवालानुसार, ९९.९९% मतदान पारदर्शक. पण विश्वास हा मुख्य मुद्दा.​

लोकशाहीवर परिणाम आणि भविष्य

राहुल यांचा ‘अँटी-नॅशनल’ शब्द गंभीर. SEC चौकशी अहवाल कधी? निकाल रद्द होऊ शकतात का? हे प्रकरण संसदेत उपस्थित होईल. मतदार जागरूक राहिले तर सिस्टम सुधारेल.​

५ मुख्य मुद्दे

• राहुल: मत चोरी = देशद्रोह, EC गॅसलाइटिंग.
• इंक: मार्कर पेन सहज पुसले जाणे.
• SEC: चौकशी, पुढे मायसूर इंक.
• विरोधक: ठाकरे-पवारांचा हल्ला.
• निकाल: महायुती बहुमत, पण शंका.

हे प्रकरण निवडणूक सुधारणांना बळ देईल. लोकशाही वाचवण्याची जबाबदारी सर्वांची.

५ FAQs

१. महाराष्ट्र इंक प्रकरण काय आहे?
नागरी निवडणुकांत मार्कर पेन इंक सहज पुसले जाण्याचा आरोप, मत चोरीचा धोका.​

२. राहुल गांधी काय म्हणाले?
‘मत चोरी अँटी-नॅशनल, EC गॅसलाइटिंगमुळे लोकशाहीत विश्वास गेला.’​

३. SEC ने काय केले?
चौकशी जाहीर, नखांवर इंक पुसले जाऊ शकते पण त्वचेवर नाही.​

४. उद्धव ठाकरे काय म्हणाले?
आयुक्त वाघमारे यांची हकालपट्टी मागितली.​

५. भविष्यात काय?
जिल्हा परिषदेसाठी मायसूर इंक, चौकशी अहवाल येणार