कैदीचं मतदान कोणी केलं? येरवडा जेलमधील मतदाराची गोष्ट, निवडणूक यंत्रणेवर संशय?

पुणे येरवडा तुरुंगात कैदी असताना त्याच्या नावाने मतदान केंद्रावर मतदान झाल्याचा धक्कादायक प्रकार समोर. निवडणूक आयोगाची यंत्रणा उघड झाली, चौकशी सुरू. मतदार फसवणुकीचा खरा चेहरा!

येरवडा कैदीचं मतदार कार्ड सक्रिय, पण तो आड होता! निवडणूक घोटाळ्याची आतापर्यंतची सर्वात धक्कादायक बाब!

पुणे निवडणुकीत येरवडा तुरुंग कैदीचं मतदान: फसवणुकीचा भयानक प्रकार

पुण्यातील अलीकडील निवडणुकीत एक असा धक्कादायक प्रकार समोर आला आहे, ज्याने निवडणूक यंत्रणेवर संशय निर्माण झाला आहे. येरवडा सेंट्रल जेलमध्ये कैदी असलेल्या एका व्यक्तीचं नाव मतदार यादीत होते आणि मतदान केंद्रावर त्याच्या नावाने मतदानही झालं! हा प्रकार समोर आल्यानंतर निवडणूक आयोग आणि पोलिस प्रशासन हादरलं. हा केवळ एकट्याचा प्रकार नाही तर मतदार फसवणुकीचं एक मोठं जाळं उघड होण्याची शक्यता आहे. पुणे शहरात गेल्या काही महिन्यांत झालेल्या नगरपालिका किंवा ग्रामपंचायत निवडणुकांमध्ये हा प्रकार घडला असावा.​

येरवडा कैदीचं मतदान कसं शक्य झालं?

येरवडा जेल हे महाराष्ट्रातील आघाडीचं तुरुंग आहे, जिथे सध्या हजारो कैदी आहेत. या कैद्यापैकी एकाच्या मतदार कार्डावरून हा घोटाळा उघड झाला. त्या व्यक्तीवर गुन्हे दाखल असल्याने तो जेलमध्ये होता, तरीही मतदार यादीत त्याचं नाव सक्रिय होतं. मतदान केंद्रावर दुसऱ्या व्यक्तीने त्याची ओळख दाखवून मतदान केलं. ही बाब मतमोजणी किंवा मतदार तपासणीदरम्यान समोर आली. निवडणूक कर्मचाऱ्यांनी जेल रेकॉर्डशी जुळवून पाहिलं तेव्हा सत्य उघड झालं – कैदी बाहेरच नव्हता!​

निवडणूक फसवणुकीचे प्रकार आणि कारणं

महाराष्ट्रात निवडणूक फसवणुकीचे प्रमाण वाढत आहे. मुख्य कारणं:

• जुनी मतदार यादी: जेलमध्ये गेलेल्यांचं नाव काढलं जात नाही.
• ओळखपत्रांची कमतरता: आधार किंवा फोटोचं जुळवं नसतं.
• बूथ कॅप्चरिंग: स्थानिक गुंडमतदार ओळखपत्रे चोरून मतदान.
• डुप्लिकेट मतदार: मृत किंवा गायब व्यक्तींच्या नावाने मतं.

२०२४-२५ च्या निवडणुकांत ५०० हून अधिक अशा तक्रारी नोंदवल्या गेल्या. पुणे, ठाणे, नाशिकमध्ये हे हॉटस्पॉट्स. EC च्या अहवालानुसार, २% मतं शक्यतो बोगस असू शकतात.

निवडणूक आयोगाची भूमिका आणि उपाय

EC ने २०२६ साठी नवीन नियम आणले:

• आधार लिंकिंग सक्तीचं.
• जेल रेकॉर्डशी यादी जुळवणी.
• CCTV बूथवर.
• VVPAT तपासणी वाढ.

पण अंमलबजावणी कमकुवत. पुण्यात या प्रकरणाची FIR दाखल, चौकशी सुरू. आरोपीला अटक होण्याची शक्यता. EC कडून राज्यस्तरीय तपासाची मागणी.​

येरवडा जेलची पार्श्वभूमी आणि अशी इतर केसेस

येरवडा जेलमध्ये अनेकदा फसवणुकीचे प्रकार घडले. २०२३ मध्ये मनीऑर्डर घोटाळा (२६ लाख), २०२५ मध्ये शस्त्र परवाना फसवणूक. कैदी बाहेरच्या व्यक्तींशी संपर्क साधून मतदार यादीत राहतात. पुण्यात २०२४ च्या निवडणुकीत २०+ असे प्रकार समोर आले. हे प्रकरण पुणेकर मतदारांना जागृत करेल.​

महाराष्ट्र निवडणुकीतील मतदार फसवणुकीची आकडेवारी

२०२४ विधानसभा: १,२०० तक्रारी.
२०२५ नगरपालिका: ८००+ केसेस.
पुणे विभाग: ३०% सर्वाधिक.
बोगस मतांचं अंदाजे प्रमाण: १-२%.

मोठे घोटाळे: बुलढाणा सरपंच निवडणूक (५१ बोगस मतं), नवी मुंबई बूथ कॅप्चर. येरवडा केस हे लहान पण गंभीर उदाहरण.

राजकीय परिणाम आणि मतदारांची जागरूकता

हा प्रकार कोणत्याही पक्षाशी जोडला जातोय. पुणे महानगरपालिका निवडणूक २०२६ साठी हे खतरे. मतदारांनी:

• आपलं मतदार कार्ड तपासा (voters.eci.gov.in).
• ओळखपत्र सोबत ठेवा.
• संशयास्पद बूथची रिपोर्टिंग.
• VVPAT ची मागणी.

आयुर्वेदिक दृष्ट्या, समाजात विश्वास हा धर्म आहे. फसवणूक ही अधर्म. लोकशाही वाचवण्यासाठी जागरूकता आवश्यक.

चौकशीचा अद्यापस्थिति आणि भविष्य

पुणे पोलिस तपास करत आहेत. जेल प्रशासन, EC आणि स्थानिक निवडणूक अधिकारी चौकशीत. जर मोठं जाळं असेल तर अटक होईल. पुण्यात अशी १०+ नावं तपासात. हे प्रकरण हायकोर्टात जाऊ शकते.

५ मुख्य तथ्य

• कैदी जेलमध्ये, नावाने मतदान बाहेर.
• येरवडा जेल – पुण्याचं मोठं तुरुंग.
• EC ची यादी अपडेट कमकुवत.
• महाराष्ट्रात फसवणूक वाढ.
• चौकशी सुरू, अटका शक्य.

लोकशाहीचा आधार मतदार विश्वास. हे प्रकरण सुधारणेसाठी धडा.

५ FAQs

१. येरवडा केस काय आहे?
तुरुंग कैदीचं नाव वापरून दुसऱ्याने मतदान केलं. पुणे निवडणुकीत घडलं.​

२. कैदी मतदान करू शकतात का?
नाही, जेलमध्ये असताना नाही. पण यादीत नाव राहिलं तर फसवणूक.​

३. हे कसं समोर आलं?
मत तपासणीत जेल रेकॉर्डशी जुळवता आलं नाही.​

४. काय उपाय EC ने केले?
आधार लिंकिंग, CCTV, VVPAT. पण अंमलबजावणी अपुरी.​

५. पुण्यात असे इतर प्रकार?
हो, २०२४-२५ मध्ये २०+ तक्रारी. चौकशी सुरू.