घरातील कोबी मसाला | महाराष्ट्रीयन स्टाईल कोबीची भाजी

घरगुती पद्धतीने बनवा स्वादिष्ट पंढरी कोबी मसाला. फक्त २० मिनिटात तयार होणारी ही रेसिपी आरोग्यदायी आणि पौष्टिक. जाणून घ्या सोप्या steps आणि खास टिप्स.

पंढरी कोबी मसाला: महाराष्ट्रीयन स्टाईल कोबीची कोरी रेसिपी

कोबी ही एक अशी भाजी आहे जी जवळजवळ प्रत्येक घरात कधीना कधी तरी बनवली जाते. पण बहुतेक वेळा लोकांना कोबीची भाजी बनवायची कंटाळा येतो कारण त्यांच्या मते कोबीमध्ये फारसा स्वाद नसतो. पण मी आज तुम्हाला एक अशी खास पंढरी कोबी मसाला रेसिपी शिकवणार आहे जी तुमच्या कोबीच्या भाजीवरचा कंटाळा पूर्णपणे दूर करेल.

ही पंढरी कोबी मसाला रेसिपी महाराष्ट्रातील पारंपरिक पद्धतीवर आधारित आहे ज्यामध्ये कोबीचा नैसर्गिक गोडवा आणि मसाल्यांचा संतुलित जोड मुळे एक अनोखा स्वाद तयार होतो. ही भाजी केवळ स्वादिष्टच नाही तर आरोग्यदायीही आहे. आयसीएमआर (ICMR) च्या मते, कोबीमध्ये भरपूर प्रमाणात फायबर, व्हिटॅमिन्स आणि अँटी-ऑक्सिडंट्स असतात जे पचनसंस्थेसाठी फायदेशीर ठरतात.

कोबीची आरोग्य लाभ: एक चमत्कारिक भाजी

कोबी ही केवळ स्वस्त आणि सहज उपलब्ध होणारी भाजी नसून ती आरोग्याच्या दृष्टीने खूपच फायदेशीर आहे. जागतिक आरोग्य संघटनेच्या (WHO) मते, दररोज 400 ग्रॅम फळे आणि भाज्या खाण्याची शिफारस केली जाते आणि कोबी यात एक महत्त्वाची भर घालू शकते.

कोबीमध्ये व्हिटॅमिन K, व्हिटॅमिन C, फोलेट आणि मॅंगनीज भरपूर प्रमाणात आढळते. त्यामुळे ही भाजी हाडे मजबूत करण्यासाठी, रोगप्रतिकारक शक्ती वाढवण्यासाठी आणि पचनसंस्था दुरुस्त ठेवण्यासाठी उत्तम आहे. कोबीमध्ये सल्फोराफेन नावाचे एक विशेष अँटी-ऑक्सिडंट असते ज्यामुळे कर्करोगापासून संरक्षण मिळू शकते.

आयुर्वेदानुसार, कोबीचे स्वभाव शीतल असून ती वात आणि पित्त दोष शांत करते. पण कफ प्रकृतीच्या लोकांनी कोबीचे सेवन मर्यादित प्रमाणातच करावे असे सुचवले जाते.

पंढरी कोबी मसाला बनवण्यासाठी लागणारी सामग्री

ही रेसिपी अंदाजे ४ लोकांसाठी पुरेशी आहे आणि तयार होण्यासाठी फक्त २०-२५ मिनिटे लागतात.

मुख्य सामग्री:

• १ मध्यम आकाराची ताजी कोबी (सुमारे ५०० ग्रॅम)
• २ मोठे चमचे तेल (सूर्यफुल तेल किंवा कोकम तेल)
• १ चमचा जिरे
• १ टीस्पून हिंग
• ८-१० करी पाने
• २ हिरव्या मिरच्या (चिरूने तुकडे करून)
• १ मध्यम कांदा (बारीक चिरून)
• २ टोमॅटो (बारीक चिरून)
• आवश्यक तितके मीठ

मसाला पेस्ट साठी:

• १/२ कप कोपरा
• १ टेबलस्पून खसखस
• ४-५ लसूण पाकळ्या
• १ इंच आले
• १ टीस्पून जिरे पूड
• १/२ टीस्पून हळद पूड
• १ टीस्पून धणे पूड
• १/२ टीस्पून गरम मसाला
• १ टीस्पून कोथिंबीर (बारीक चिरलेली)

पंढरी कोबी मसाला बनवण्याची पद्धत

ही रेसिपी बनवणे खूप सोपे आहे. फक्त काही steps फॉलो करायचे आहेत आणि तुमची स्वादिष्ट कोबीची कोरी तयार.

पहिला चरण: कोबीची तयारी

कोबी वापरण्यापूर्वी ती चांगल्याप्रकारे धुवून घ्यावी. कोबीच्या बाहेरील पानांना काढून टाकावे आणि आतील भाग वापरावा. कोबीला बारीक चिरून घ्यावे किंवा grater वापरून घासून घ्यावे. कोबी चिरताना खूप जाड किंवा खूप बारीक करू नये. सुमारे १ सेमी रुंदीच्या पातळ पट्ट्यांमध्ये चिरल्यास चांगले.

दुसरा चरण: मसाला पेस्ट तयार करणे

एक blend मध्ये कोपरा, खसखस, लसूण, आले आणि थोडे पाणी घालून गुळगुळीत पेस्ट तयार करावा. हा पेस्ट कोबी मसाल्याला खास चव आणि पांढरा color देतो.

तिसरा चरण: तडका तयार करणे

एक कढई घ्यावी आणि त्यात तेल गरम करावे. तेल गरम झाल्यावर त्यात जिरे, हिंग, करी पाने आणि हिरव्या मिरच्या घालाव्यात. जिरे चांगले फुटेपर्यंत परतावे. त्यानंतर त्यात बारीक चिरलेला कांदा घालावा आणि कांदा सोनेरी brown होईपर्यंत परतावा.

चौथा चरण: मुख्य मसाला तयार करणे

कांदा परतल्यानंतर त्यात मसाला पेस्ट घालावा आणि २-३ मिनिटे परतावा. मसाला पेस्टचा वास येऊ लागला कि त्यात हळद पूड, मीठ आणि चिरलेले टोमॅटो घालावेत. टोमॅटो मऊ होईपर्यंत परतावे. टोमॅटोमुळे मसाल्याला ओलावा आणि आंबटपणा येतो.

पाचवा चरण: कोबीची भाजी तयार करणे

आता या मसाल्यात चिरलेली कोबी घालावी आणि चांगली मिक्स करावी. कढई झाकणाने झाकावी आणि मध्यम आचेवर १०-१२ मिनिटे शिजू द्यावी. दर ४-५ मिनिटांनी एकदा ढवळून घ्यावे. कोबी लवकर शिजते म्हणून जास्त वेळ शिजू देऊ नये.

सहावा चरण: अंतिम सजावट

कोबी पूर्ण शिजल्यानंतर त्यात जिरे पूड, धणे पूड आणि गरम मसाला घालावा. सर्व काही चांगले मिक्स करावे. शेवटी वर कोथिंबीर घालून serve करावे.

कोबीची भाजी बनवताना कोणती काळजी घ्यावी?

कोबीची भाजी बनवताना काही गोष्टींची काळजी घेतली तर भाजी अजून चांगली बनते.

• कोबी नेहमी ताजी आणि घट्ट वापरावी. मऊ झालेली कोबी वापरू नये.
• कोबी धुताना पाणी चांगले काढून घ्यावे नाहीतर भाजी पाण्याळी होते.
• कोबी जास्त शिजू देऊ नये, नाहीतर तिचा कुरकुरीतपणा नष्ट होतो.
• तडका देतेवेळी हिंग चांगले फुटेल अशा प्रकारे तेल खूप गरम असावे.

पंढरी कोबी मसाला सर्व्ह करण्याच्या पद्धती

ही कोबीची कोरी तुम्ही अनेक प्रकारे सर्व्ह करू शकता:

• गरम गरम भाकरी किंवा पोळी बरोबर
• चपाती किंवा फुलका सोबत
• भाताबरोबर कोशिंबिर म्हणून
• पराठा बरोबर साईड डिश म्हणून
• डोसा किंवा इडली बरोबर

कोबीच्या भाजीचे पौष्टिक मूल्य

खालील तक्त्यामध्ये अंदाजे १００ ग्रॅम कोबीच्या भाजीमध्ये असणारे पौष्टिक मूल्य दिले आहे:

पौष्टिक घटक	प्रमाण (per 100g)
कॅलरी	४५ किलोकॅलरी
प्रथिने	२.५ ग्रॅम
कार्बोहायड्रेट	८ ग्रॅम
फायबर	३.५ ग्रॅम
चरबी	१.५ ग्रॅम
व्हिटॅमिन C	४०% दैनिक गरजेचा
व्हिटॅमिन K	७०% दैनिक गरजेचा

स्रोत: USDA FoodData Central

कोबीच्या भाजीचे प्रकार

कोबीची भाजी अनेक प्रकारे बनवता येते. प्रत्येक राज्यात ती वेगवेगळ्या पद्धतीने बनवली जाते.

• महाराष्ट्रीयन शैली: कोपरा आणि खसखस यांचा वापर करून बनवलेली पांढरी कोबी
• पंजाबी शैली: टोमॅटो आणि ओल्या मसाल्याचा वापर करून बनवलेली लाल कोबी
• दक्षिण भारतीय शैली: सांबार पावडर आणि तिखट मसाल्याचा वापर
• बंगाली शैली: पाँपकिन सीड्स आणि मोहन भोग मसाल्याचा वापर
• गुजराती शैली: थोडी गोड आणि आंबट चव असलेली कोबी

कोबी स्टोरेज टिप्स

कोबी खरेदी करताना ती कोरडी, घट्ट आणि वजनाने जड असावी. कोबी खराब होणारी भाजी नसली तरी ती स्टोर करताना काही गोष्टी लक्षात घ्याव्यात:

• कोबी फ्रिजमध्ये ठेवावी आणि वापरण्यापूर्वी बाहेर काढावी
• कोबीला प्लॅस्टिकच्या पिशवीत ठेवू नये
• चिरलेली कोबी लवकर खराब होते म्हणून ती लवकर वापरावी
• कोबी इतर भाज्यांपासून वेगळी ठेवावी

कोबीच्या भाजीत बदल करण्याच्या काही टिपा

जर तुम्हाला मूळ रेसिपीमध्ये काही बदल करायचे असल्यास:

• जर तुम्हाला खूप तिखट हवे असेल तर अधिक हिरव्या मिरच्या किंवा १ टीस्पून लाल मिरची पूड घाला
• जर तुम्हाला कोपरा आवडत नसेल तर त्याऐवजी बदाम किंवा काजू पेस्ट वापरा
• शाकाहारी लोकांसाठी, तुम्ही त्यात पनीर किंवा सोयाबीनचे chunks घालू शकता
• स्वादासाठी थोडे शेंगदाणे वरून घाला

पंढरी कोबी मसाला ही एक अशी सोपी, पौष्टिक आणि स्वादिष्ट रेसिपी आहे जी कोणीही सहज बनवू शकते. ही रेसिपी विशेषतः त्यांना उपयुक्त ठरेल ज्यांना कोबी आवडत नाही पण आरोग्याच्या दृष्टीने ती खावी लागते. ही भाजी केवळ २० मिनिटात तयार होते आणि तुमच्या दैनंदिन आहारात एक चांगली भर घालते.

आयुर्वेदाच्या मते, कोबी वात आणि पित्त दोष शांत करते आणि पचनसंस्था सुधारते. आधुनिक विज्ञानानुसार, कोबीमध्ये कर्करोगापासून संरक्षण करणारे गुणधर्म आहेत. त्यामुळे ही भाजी केवळ चवीसाठीच नव्हे तर आरोग्यासाठीही खाणे फायद्याचे आहे.

तर काय वाट बघत आहात? उद्याच्या जेवणासाठी ही स्वादिष्ट पंढरी कोबी मसाला रेसिपी तयार करा आणि आपल्या कुटुंबियांना एक आरोग्यदायी आणि चवदार अनुभव द्या.

---

FAQs

१. कोबीची भाजी बनवताना ती पाणी सोडते, यापासून कसे बचाव करावे?

कोबीमध्ये नैसर्गिकरित्या खूप पाणी असते. भाजी बनवतानी ती पाणी सोडू नये यासाठी कोबी चिरल्यानंतर ती थोडीशी कोरडी भाजावी किंवा ती मीठ लावून ठेवावी आणि नंतर extra पाणी काढून टाकावे. भाजी बनवताना जास्त पाणी घालू नये आणि भाजी जास्त शिजू देऊ नये.

२. कोबीची भाजी खाल्ल्यानंतर वाया होतो का?

काही लोकांना कोबी खाल्ल्यानंतर वाया होतो कारण कोबीमध्ये राफिनोज नावाचा कार्बोहायड्रेट असतो जो काही लोकांना पचत नाही. पण जर कोबी पुरेशी शिजवली आणि त्यात जिरे, हिंग सारखे मसाले घातले तर वाया होण्याची शक्यता कमी होते.

३. कोबीची भाजी किती दिवस ताजी राहते?

कोबीची भाजी २-३ दिवस फ्रिजमध्ये ताजी राहू शकते. पण ती पुन्हा गरम करताना थोडे पाणी घालावे लागू शकते कारण ती घट्ट होते. कोबीची भाजी फ्रीजमध्ये १ महिन्यापर्यंत ठेवता येते.

४. कोबी खाण्याचे आरोग्य लाभ काय आहेत?

कोबीमध्ये भरपूर फायबर असल्यामुळे ती पचनसंस्था सुधारते, कब्ज दूर करते. त्यात व्हिटॅमिन C आणि K असल्यामुळे ती रोगप्रतिकारक शक्ती वाढवते. कोबीमध्ये कॅलरी कमी असल्यामुळे वजन कमी करणाऱ्यांसाठी ती उत्तम आहे.

५. मला कोपरा आवडत नाही, कोबीच्या भाजीत कोपऱ्याऐवजी काय वापरू शकतो?

जर तुम्हाला कोपरा आवडत नसेल तर तुम्ही त्याऐवजी काजू बदाम पेस्ट वापरू शकता. १५-२० काजू पाण्यात भिजत घालून त्याचा पेस्ट बनवा आणि कोपऱ्याऐवजी वापरा. यामुळे भाजीला समृद्ध चव येईल आणि ती गोडवा येईल.