चंद्रकांत पाटीलांची मोठी घोषणा: ग्रंथालय ग्रांट वाढली का नवीन युग सुरू?

उच्च व तंत्रशिक्षणमंत्री चंद्रकांत पाटील यांनी सार्वजनिक ग्रंथालयांना ४०% अनुदान वाढ आणि २००० नवीन ग्रंथालयांना मान्यता दिल्याची घोषणा केली. वाचन संस्कृतीला चालना, जुन्या ग्रंथालयांना विशेष मदत आणि डिजिटल उपक्रम. सविस्तर जाणून घ्या. 

 २००० नवीन ग्रंथालयं मंजूर? अनुदान ४०% वाढलं असं पाटील म्हणाले, सत्य काय?

ग्रंथालय अनुदानात ४० टक्के वाढ आणि २००० नवीन मंजूर: चंद्रकांत पाटीलांची मोठी घोषणा

महाराष्ट्र सरकारने सार्वजनिक ग्रंथालय चळवळीला नवसंजन दिलं आहे. उच्च व तंत्रशिक्षणमंत्री चंद्रकांत पाटील यांनी घोषणा केली की, सध्याच्या ग्रंथालयांना अनुदानात ४० टक्के वाढ करणार आहोत आणि मान्यता रद्द झालेल्या २००० नवीन ग्रंथालयांना पुन्हा मान्यता देणार आहोत. ही घोषणा एसएनडीटी महिला विद्यापीठ, पाटकर सभागृह येथे उत्कृष्ट ग्रंथालय पुरस्कार वितरण सोहळ्यात झाली. डिजिटल युगातही वाचन संस्कृती जिवंत ठेवण्यासाठी हे महत्त्वाचं पाऊल आहे.

चंद्रकांत पाटीलांची घोषणा: अनुदान वाढ आणि नवीन ग्रंथालयं

मंत्री पाटील म्हणाले, डिजिटल युगात ग्रंथालय टिकेल का असा प्रश्न येतो पण तरुण वाचक वाढत आहेत. त्यांना पुस्तकांनी समृद्ध करायचं. ग्रंथालयांच्या अनुदानात ४० टक्के वाढ शासन सकारात्मक आहे. पहिल्या टप्प्यात चारही वर्गांच्या (A,B,C,D) ग्रंथालयांना ही वाढ मिळेल. तसेच ५०, ७५, १०० वर्षे पूर्ण झालेल्या ग्रंथालयांना विशेष अनुदान. ही घोषणा ग्रंथालय संघाला मोठा दिलासा देणारी आहे.

२००० नवीन ग्रंथालयांना मान्यता: कसं शक्य?

राज्यात सुमारे १०,००० हून अधिक मान्यता प्राप्त ग्रंथालयं आहेत. काहींची मान्यता रद्द झाली. आता त्यांना पुन्हा मान्यता देणार. यामुळे ग्रामीण भागात वाचन संस्कृती वाढेल. प्रत्येक ग्रामपंचायतीत ग्रंथालय येण्याची शक्यता. ई-लाइब्ररी आणि संजीवनी पोर्टलवर पुस्तकं विनामूल्य उपलब्ध. हा निर्णय ग्रंथालय चळवळीला बळ देईल.

अनुदान वाढीचा तपशील: किती मिळेल प्रत्येकाला?

राज्यातील ग्रंथालयं वर्गानुसार अनुदान घेतात. आधी A वर्गाला जास्त, D ला कमी. आता सर्वांना ४०% वाढ. उदाहरणार्थ, जर A वर्गाला १ लाख होतं तर आता १.४ लाख. डी वर्गाला २० हजारांवरून २८ हजार. जुन्या इमारतींसाठी अतिरिक्त निधी. १०,५४६ ग्रंथालयांना पहिली किश्त थेट बँकेत जमा. यंदा ८० कोटींची तरतूद.

ग्रंथालय चळवळीचा इतिहास आणि महत्व

महाराष्ट्रात ग्रंथालय चळवळ मजबूत आहे. महात्मा फुले, लोकहितवादी, डॉ. आंबेडकर यांनी प्रोत्साहन दिलं. आज १२,००० हून अधिक ग्रंथालयं. ग्रामीण भागात शिक्षणाचा आधार. डिजिटल युगातही पुस्तकं वाचली जातात. ग्रंथ प्रदर्शनात ४० कोटी पुस्तकं विकली गेली. १० लाख वाचक.​

चंद्रकांत पाटील यांचे प्रयत्न: डिजिटल आणि पारंपरिक मिश्रण

मंत्री पाटील म्हणाले, ई-ग्रंथालय, बालकुमार ज्ञानकोपर, जुन्या ग्रंथालयांची आधुनिकीकरण. ग्रंथ प्रदर्शन, पुस्तक परीक्षण उपक्रम. ३ लाख विद्यार्थी सहभागी. वाचन संस्कृती वाढवण्यासाठी प्रयत्न.

पुरस्कार वितरण सोहळा: कोण जिंकलं?

एसएनडीटी विद्यापीठात २०२३-२४ चे उत्कृष्ट ग्रंथालय पुरस्कार वितरित. विधानपरिषद उपसभापती डॉ. नीलम गोऱ्हे उपस्थित. अपर मुख्य सचिव बी. वेणुगोपाल रेड्डी, राज्य ग्रंथालय संचालक अशोक गाडेकर. डॉ. गजानन कोटेवार अध्यक्ष.​

नीलम गोऱ्हेंची मागणी: पालकमंत्री निधीतून मदत

डॉ. गोऱ्हे म्हणाल्या, पालकमंत्र्यांच्या निधीतून १% ग्रंथालयांसाठी. जुन्या इमारतींसाठी मदत. तंत्रज्ञानावर आधारित पुस्तकं. वाचन चळवळ समृद्ध व्हावी.​

ग्रंथालय कर्मचारी आणि संघाची मागणी

ग्रंथालय कर्मचाऱ्यांना किमान वेतन, नियमित भत्ते. संघाने अनुदान वाढीचे स्वागत. नवीन मान्यतेसाठी प्रक्रिया जलद करा. ग्रंथ खरेदी, डिजिटल ट्रेनिंग.​

ग्रामीण भागात ग्रंथालयांचं महत्व

ग्रामपंचायतीत ग्रंथालयं शिक्षण वाढवतात. विद्यार्थी, शेतकरी, महिला यांना फायदा. वाचनाने विचारसरणी बदलते. सरकारचा निर्णय ग्रामीण विकासाला चालना देईल.​

डिजिटल ग्रंथालय: ई-लाइब्ररी आणि पोर्टल

संजीवनी पोर्टलवर लाखो पुस्तकं. ई-ग्रंथालय योजना. ग्रामीण भागात इंटरनेटने वाचन. मंत्री पाटीलांनी तंत्रज्ञानाचा जोर.​

भविष्यातील योजना: प्रत्येक गावात ग्रंथालय

प्रत्येक ग्रामपंचायतीत ग्रंथालय येणार. विशेष अनुदानाने जुन्या ग्रंथालयं मजबूत. वाचक वाढवण्यासाठी उपक्रम. महाराष्ट्र वाचनप्रदेश बनेल.​

वाचक आणि लेखकांचं मत

वाचक म्हणतात, अनुदान वाढीने पुस्तकं वाढतील. नवीन ग्रंथालय ग्रामीण भाग मजबूत. लेखकांना प्रोत्साहन.

५ FAQs

१. प्रश्न: अनुदान किती वाढलं?
उत्तर: सार्वजनिक ग्रंथालयांना ४० टक्के वाढ. सर्व वर्गांना लागू.​

२. प्रश्न: किती नवीन ग्रंथालयं मंजूर?
उत्तर: २००० मान्यता रद्द झालेल्या ग्रंथालयांना पुन्हा मान्यता.​

३. प्रश्न: विशेष अनुदान कोणाला?
उत्तर: ५०, ७५, १०० वर्षे पूर्ण झालेल्या ग्रंथालयांना.​

४. प्रश्न: कधी लागू होईल?
उत्तर: पहिली किश्त थेट बँकेत, शासकीय प्रक्रिया सुरू.​

५. प्रश्न: मंत्री काय म्हणाले?
उत्तर: डिजिटल युगातही वाचन वाढतंय, ग्रंथालय समृद्ध करा.